Mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı parmak ucunu dik tutan kiriş dokusunun kopması veya uç eklemdeki kemik ayrışması sonucu gelişen düşük parmak deformitesini düzeltmek amacıyla uygulanan cerrahi onarım işlemidir.

Çoğunlukla yalnızca hasarlı bölgenin uyuşturulduğu lokal anestezi altında gerçekleştirilen mikrocerrahi müdahale, yaralanmanın boyutuna ve tercih edilen tekniğe bağlı olarak ortalama 30 ila 60 dakika içerisinde tamamlanır.

Ayaktan tedavi prosedürleri kapsamında yapılan operasyonun ardından hastalar, klinik yatışa ihtiyaç duyulmadan aynı gün içinde güvenle taburcu edilerek sosyal yaşamlarına kontrollü bir şekilde devam edebilir.

Plastik, rekonstrüktif ve estetik cerrahi ilkeleri doğrultusunda yürütülen girişim; bozulan eklem dizilimini yeniden kurmayı, anatomik doku bütünlüğünü korumayı ve elin doğal kavrama ergonomisini geri kazandırmayı amaçlar.

Ameliyatın Adı Mallet Finger Ameliyatı (Çekiç Parmak Cerrahisi)
Tıbbi Tanımı Parmak ucunun aktif olarak düzleştirilememesine neden olan terminal ekstansör tendon yaralanmasının veya buna eşlik eden kemik kopma kırığının cerrahi olarak tedavi edilmesidir.
Çekiç Parmak Nedir? Parmağın distal interfalangeal (DIP) ekleminde, ekstansör tendonun kopması veya kemiğe tutunduğu noktadan parça koparması sonucunda parmak ucunun aşağı doğru bükülü kalmasıdır.
Başlıca Nedenleri Parmak ucuna gelen ani darbeler, top çarpması, zorlayıcı bükülme hareketleri, düşmeler ve kesici yaralanmalar çekiç parmağa neden olabilir.
Belirtiler Parmak ucunu aktif olarak düzleştirememe, DIP ekleminde bükülme, ağrı, şişlik, hassasiyet ve bazen morarma görülebilir.
Yaralanma Türleri Tendonun kemik parçası olmadan koptuğu yumuşak doku mallet yaralanması ve tendonun kemik parçasıyla birlikte ayrıldığı kemik mallet yaralanması olarak sınıflandırılabilir.
Tanı Yöntemleri Fizik muayene ve parmak röntgeni temel değerlendirme yöntemleridir. Röntgenle kırık parça, eklem uyumu ve olası eklem çıkığı araştırılır.
Ameliyatsız Tedavi Kapalı ve eklemi stabil olan yaralanmaların önemli bir bölümünde DIP eklemini düz tutan atel kullanımıyla tedavi mümkündür.
Atel Tedavisi Süresi Genellikle 6–8 hafta boyunca DIP ekleminin kesintisiz düz pozisyonda tutulması gerekir. Ardından belirli süre gece ateli önerilebilir.
Ameliyat Gerektiren Durumlar Açık tendon yaralanmaları, DIP ekleminde volar subluksasyon, belirgin eklem uyumsuzluğu ve uygun konservatif tedaviyle kontrol edilemeyen seçilmiş yaralanmalarda cerrahi değerlendirilebilir.
Ameliyatın Uygulanışı Yaralanmanın türüne göre kemik parçası uygun konuma getirilerek K-teliyle sabitlenebilir, tendon onarılabilir veya farklı cerrahi tespit yöntemleri kullanılabilir.
Anestezi Türü Çoğunlukla lokal veya bölgesel anestezi uygulanabilir. Gerekli durumlarda genel anestezi tercih edilebilir.
Ameliyat Süresi Yaralanmanın özelliklerine ve kullanılan tespit tekniğine göre genellikle 30–60 dakika veya daha uzun sürebilir.
İyileşme Süreci Parmak ucu atel veya tel yardımıyla belirli süre sabit tutulur. Tendon veya kemik iyileşmesi sonrasında kontrollü eklem hareketlerine başlanır. Tam toparlanma birkaç ay sürebilir.
Olası Komplikasyonlar Enfeksiyon, tel giriş yerinde tahriş, eklem sertliği, kalıcı hafif düşüklük, tendon onarımında başarısızlık, tırnak şekil bozukluğu ve ilerleyen dönemde eklem kireçlenmesi gelişebilir.
Genel Sonuç Çekiç parmak yaralanmalarının çoğu uygun atel tedavisiyle iyileşebilir. Cerrahi, özellikle eklem uyumunun bozulduğu veya açık yaralanmanın bulunduğu seçilmiş durumlarda uygulanır.
Prof. Dr. Serdar Nasır
Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi, El Cerrahisi Uzmanı

Tıp eğitimini Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi’nde 1996’da, uzmanlık eğitimini 1996-2002 arasında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Anabilim Dalı’nda tamamladı.

2002-2009 yılları arasında Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Anabilim Dalı’nda çalıştı.

2009 yılından itibaren Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Anabilim Dalı’nda çalışmaktadır. 2011 yılında Doçent ünvanını aldı. 2019 yılında Profesör olan Dr. Nasır halen bu kadroda öğretim üyesi olarak çalışmaktadır.

Devamını Görüntüle

Mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı gerektiren temel durumlar ve belirtiler nelerdir?

El parmaklarımızın rahatça hareket edebilmesi, parmağın sırt kısmında yer alan ve parmağı düzleştiren ekstansör tendonlar ile avuç içinden gelerek parmağı büken fleksör tendonlar arasındaki hassas dengeye bağlıdır. Parmağın en uç boğumunda yer alan distal interfalangeal (DİF) eklem seviyesinde bu denge bozulduğunda çekiç parmak tablosu ortaya çıkar. Yaralanmanın ilk anlarında bazı kişilerde şiddetli bir ağrı görülürken, özellikle sadece kirişin koptuğu durumlarda ağrı oldukça hafif seyredebilir. Hatta pek çok kişi ilk başta parmağının sadece incindiğini veya şişlik nedeniyle hareket etmediğini düşünebilir. Ancak dikkatli bakıldığında parmak ucunun yaklaşık 20 ila 45 derecelik bir açıyla aşağı doğru sarktığı fark edilir.

Kişi diğer eliyle sarkan parmak ucunu alttan destekleyerek yukarı doğru kaldırdığında parmak kolayca düzelir, fakat desteğini çektiği anda parmak ucu yeniden aşağı doğru düşer. Çünkü beyinden gelen doğrultma komutunu uçtaki kemiğe ileten bağlantı koptuğu için, parmağın alt kısmındaki bükücü tendonun çekme kuvveti karşılıksız kalır ve parmak ucunu sürekli avuç içine doğru çeker.

Bu yaralanma sonrasında hastalarda gözlemlenen başlıca belirtiler şunlardır:

  • Parmak ucunda düşük görünüm
  • Uç eklemi aktif doğrultamama
  • Eklem sırtında hafif şişlik
  • Parmak ucunda dokunmakla hassasiyet
  • Cisimlere takılma hissi
  • Tırnak tabanında morarma
  • Kavrama sırasında güç kaybı

Mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı öncesinde bu hasar parmakta nasıl oluşur?

Parmağın sırtında ilerleyen doğrultucu mekanizma, orta boğum hizasında yan bantların birleşmesiyle “terminal tendon” adını verilen oldukça ince ve yassı bir kirişe dönüşür. Bu yapı parmak ucundaki kemiğin (distal falanks) üst tabanına sıkıca tutunur. Yaralanma genellikle parmak gergin ve düz bir pozisyondayken, parmak ucuna aniden gelen ve eklemi zorla aşağı doğru büken bir kuvvet sonucunda meydana gelir. Kiriş gerginken maruz kaldığı bu ani yüklenmeyi taşıyamadığında ya kendi lifleri arasından yırtılır ya da yapıştığı kemik yüzeyinden küçük veya büyük bir kemik parçasını yerinden sökerek ayrılır.

Sanılanın aksine bu tablo sadece ağır iş kazalarında veya profesyonel sporcularda görülmez. Ev içinde yapılan çok sıradan işler sırasında parmak ucunun sert bir yüzeye takılması bile bu ince kirişin kopması için yeterli olabilir. Ayrıca doğrudan parmak sırtına gelen kesici veya ezici darbeler de kiriş bütünlüğünü bozarak açık yaralanmalara yol açabilir.

Günlük hayatta bu hasarın oluşmasına zemin hazırlayan en yaygın etkenler aşağıdaki gibidir:

  • Basketbol ve voleybolda top çarpması
  • Yatak çarşafını sıkıştırırken parmağın takılması
  • Çorap veya kıyafet çekerken parmağın bükülmesi
  • Kapı veya çekmece arasına sıkışma
  • Düşme anında parmak ucunun yere çarpması
  • Bıçak veya cam gibi kesici alet yaralanmaları
  • İş makinelerine bağlı ezilme travmaları

Mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı yapılmazsa parmakta ne gibi sorunlar gelişir?

Parmak ucundaki bu düşüklük başlangıçta kişiye sadece görsel bir eğrilik gibi gelebilir ve ağrı azaldığında tedavi arayışı ertelenebilir. Ancak el biyomekaniği bir bütün halinde çalışır ve uç eklemdeki bu kopukluk zaman içinde parmağın diğer eklemlerini de etkilemeye başlar. Uçtaki kiriş koptuğunda, parmağı düzleştirmeye çalışan kasların çekme gücü boşa çıkmaz; bu kuvvet geriye doğru kayarak parmağın orta eklemine (proksimal interfalangeal – PİF eklem) tutunan orta şeride yüklenir.

Zamanla orta eklem üzerinde normalden fazla bir geriye çekilme kuvveti oluşur. Haftalar ve aylar geçtikçe orta eklemin alt kısmındaki koruyucu bağ dokusu gevşer. Bunun sonucunda parmağın uç kısmı aşağı doğru bükülü kalırken, orta boğumu geriye doğru çukurlaşır. Tıp dilinde “Kuğu Boynu” (Swan Neck) deformitesi olarak adlandırılan bu ikincil şekil bozukluğu geliştiğinde, parmağın bükülme ve kavrama uyumu ciddi ölçüde bozulur. Kişi elini cebine sokarken, klavye kullanırken veya ince işler yaparken sarkan parmak ucunun sürekli bir yerlere takılmasından şikayet eder. İlerleyen dönemlerde ise eklem kıkırdaklarında aşınma, kireçlenme ve kronik eklem ağrıları tabloya eklenir.

Mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı kararı öncesinde hasar tipleri nasıl sınıflandırılır?

Doğru bir tedavi planlaması yapılabilmesi için hasarın sadece kirişte mi olduğu, yoksa kemiğin de bu sürece dahil olup olmadığı netleştirilmelidir. Muayene sonrasında parmağın tam yan açıdan çekilen röntgen grafileri değerlendirilir. Bu röntgenlerde kopan kemik parçasının büyüklüğü, eklem yüzeyinin ne kadarını kapsadığı ve parmak ucu kemiğinin yerinden kayıp kaymadığı incelenir. El cerrahisinde tedavi yol haritasını belirlemek amacıyla hasarlar genellikle Doyle sınıflaması adı verilen anatomik bir sisteme göre gruplandırılır.

İlk grupta cildin sağlam olduğu, sadece tendonun koptuğu veya kemikten çok ufak bir kıymık kopardığı kapalı yaralanmalar yer alır. İkinci grupta kesici bir aletle hem derinin hem de altındaki tendonun kesildiği açık yaralar bulunur. Üçüncü grup, derin sıyrılma veya ezilmelerle deri ve tendon dokusunun kaybolduğu ağır yaralanmaları kapsar. Dördüncü grup ise eklem yüzeyini ilgilendiren belirgin kemik kırıklarının eşlik ettiği çekiç parmak tablolarıdır. Kırık parçasının eklem yüzeyinin yüzde 20 ila 50’sini veya yüzde 50’sinden fazlasını içermesi, uygulanacak cerrahi yöntemin seçiminde belirleyici rol oynar.

Klinik değerlendirmede dikkate alınan başlıca hasar tipleri şunlardır:

  • Kapalı saf tendon kopmaları
  • Mikro kemik ayrışmalı kapalı yaralanmalar
  • Cilt kesisiyle birlikte açık tendon kesileri
  • Yumuşak doku ve tendon kayıplı açık yaralar
  • Çocukluk çağı büyüme plağı kırıkları
  • Eklem yüzeyinin yarısına yakınını tutan kırıklar
  • Eklem uyumunu bozan geniş kemik kopmaları

Çocuklarda mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı neden daha farklı bir önem taşır?

Çocuklarda ve büyüme çağındaki gençlerde kemiklerin uzamasını sağlayan büyüme plakları (epifiz hatları) henüz kapanmamıştır. Bu yaş grubunda parmak ucuna gelen bükücü darbeler, yetişkinlerde olduğu gibi tendonun yırtılmasıyla değil kemiğin en zayıf noktası olan büyüme plağının kırılmasıyla sonuçlanır. Dışarıdan bakıldığında yetişkinlerdeki çekiç parmak görünümüne çok benzeyen bu özel duruma özellikle dikkat edilmesi gerekir.

Eğer büyüme plağındaki bu kırığa tırnak yatağının yırtılması ve tırnak kökünün deri kıvrımının dışına çıkması eşlik ediyorsa, bu tablo “Seymour kırığı” olarak tanımlanır. Seymour kırıklarında yırtılan tırnak yatağı dokusu, kırılan kemik uçlarının arasına sıkışarak kemiğin doğru kaynamasını engeller. Daha da önemlisi, tırnak yatağındaki yırtık kırık hattını dış ortamdaki bakterilere açık hale getirdiği için kemik enfeksiyonu (osteomiyelit) ve büyüme plağı hasarı gelişme riski oldukça yüksektir. Bu nedenle çocuklardaki bu tip yaralanmalarda sadece dışarıdan atel takılması yeterli olmaz; ameliyathane şartlarında sıkışan dokuların kurtarılması, tırnak yatağının ince dikişlerle onarılması ve kemiğin ince bir telle sabitlenmesi önem taşır.

Tedaviler hakkında bilgi almak ve randevu oluşturmak için bizimle iletişime geçin!

Atel tedavisi yerine mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı hangi hastalarda tercih edilir?

Kemik kırığının bulunmadığı kapalı tendon kopmalarında veya eklem uyumunu bozmayan küçük kemik ayrışmalarında ilk başvurulan yöntem genellikle özel parmak ucu atelleridir (Stack ateli veya alüminyum destekli ateller). Bu tedavide parmak ucu düz veya çok hafif geriye doğru kalkık şekilde 6 ila 8 hafta boyunca kesintisiz olarak sabitlenir. Ancak atel tedavisinin başarıya ulaşması için bu süre boyunca parmak ucunun bir an bile aşağı doğru bükülmemesi gerekir. Duş alırken, eli yıkarken veya ateli havalandırırken parmak ucunun yanlışlıkla aşağı düşmesi, yeni oluşmakta olan hassas iyileşme dokusunun yeniden kopmasına ve tedavi sürecinin en başa dönmesine yol açar.

Bazı anatomik hasarlarda ise atel kullanımı doğası gereği yeterli iyileşmeyi sağlayamaz. Özellikle kopan kemik parçası eklem yüzeyinin üçte birinden fazlasını oluşturuyorsa veya parmak ucu kemiği avuç içine doğru kayarak eklem bütünlüğünü (volar subluksasyon) bozmuşsa cerrahi müdahale öncelikli hale gelir. Ayrıca iş veya sosyal yaşamı nedeniyle uzun süreli atel kullanımına uyum sağlayamayan hastalarda da cerrahi onarım güvenilir bir alternatif sunar.

Cerrahi müdahalenin öncelikli olarak değerlendirildiği durumlar şunlardır:

  • Eklem yüzeyinin üçte birini aşan kemik kırıkları
  • Parmak ucu kemiğinin avuç yönüne kayması
  • Atel tedavisine rağmen kemiklerin hizalanamaması
  • Açık tendon kesileri ve doku kayıpları
  • Büyüme plağını tutan açık çocuk kırıkları
  • Atel kullanımına uyum sağlanamayan durumlar
  • Üzerinden dört haftadan fazla geçmiş ihmal edilmiş vakalar
  • Kuğu boynu deformitesine ilerlemiş kronik tablolar

Plastik ve estetik cerrahi yaklaşımıyla mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı nasıl planlanır?

Parmak ucu, milimetrik bir alan içerisinde tırnak üreten hücre tabakasını (germinal matris), eklem kıkırdağını, ince damar ağlarını ve yoğun duyu sinirlerini barındıran oldukça narin bir bölgedir. Parmak sırtındaki deri son derece ince olduğu için yapılacak cerrahi girişimlerde dokulara nazik davranılması büyük önem taşır. Plastik, rekonstrüktif ve estetik cerrahi perspektifinde temel hedef, sadece kemiği veya tendonu birbirine tutturmak değil aynı zamanda çevre dokularda oluşabilecek nedbe (skar) dokusunu en alt düzeyde tutmaktır.

Cerrahi planlama yapılırken hastanın yaşı, mesleği, elini ne kadar aktif kullandığı, yaralanmanın üzerinden geçen süre ve röntgendeki kırık yapısı bir arada değerlendirilir. Büyütücü cerrahi gözlükler (luplar) eşliğinde gerçekleştirilen işlemlerde, tırnak kökünü besleyen ince damarların korunmasına ve olası kesi hatlarının tırnak yatağına zarar vermeyecek şekilde tasarlanmasına özen gösterilir. Böylece iyileşme tamamlandığında hem parmak ekleminin hareket kabiliyetinin korunması hem de tırnak yapısında estetik açıdan rahatsız edici bir şekil bozukluğu oluşmaması amaçlanır.

Kapalı yöntemle (Ishiguro tekniği) mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı nasıl uygulanır?

Yeni meydana gelmiş kemikli çekiç parmak yaralanmalarında (özellikle eklem yüzeyinin büyük bölümünü içeren kırıklarda) yaygın olarak tercih edilen ve dokuya en az hasar veren yöntemlerden biri “Ishiguro ekstansiyon blok” tekniğidir. Bu yöntemde parmak derisi üzerinde herhangi bir bistüri kesisi yapılmaz ve dikiş atılmaz. İşlem ameliyathanede skopi adı verilen anlık görüntüleme cihazı eşliğinde kapalı olarak gerçekleştirilir.

Operasyon sırasında öncelikle parmak ucu aşağı doğru bükülür ve orta falanks kemiğinin baş kısmından, kopan kemik parçasının hemen üstüne gelecek şekilde 45 derecelik açıyla çok ince bir cerrahi tel (Kirschner teli) yerleştirilir. Bu ilk tel, kopan kemik parçasının daha fazla geriye kaçmasını önleyen bir engel (blok) görevi görür. Ardından parmak ucu yavaşça düz konuma getirilir. Parmak düzleştikçe, ayrılmış olan kemik parçası bu blok teline dayanarak kendi doğal yuvasına oturur. Kemiğin yerine oturduğu görüntüleme cihazıyla doğrulandıktan sonra, parmak ucundan eklemi düz sabitleyecek ikinci bir ince tel gönderilerek sistem kilitlenir.

Cilt kesisi gerektirmeyen bu kapalı tekniğin sağladığı başlıca avantajlar şunlardır:

  • Cilt üzerinde ameliyat ve dikiş izi kalmaması
  • Tırnak kökü kan dolaşımının korunması
  • İşlem süresinin oldukça kısa olması
  • Yumuşak doku yapışıklıklarının azalması
  • Ameliyat sonrası ödem ve ağrının hafif seyretmesi
  • Kemik kaynamasının doğal kanlanmayla desteklenmesi

Açık teknikle mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı ve mikro kanca plak yöntemi nedir?

Bazı vakalarda kırılan kemik parçası kendi ekseni etrafında döner, parçalı hale gelir veya kırık hattının arasına çevre bağ dokuları sıkışır. Ayrıca yaralanmanın üzerinden birkaç hafta geçtiyse kırık uçlarında erken dönem sertleşmiş dokular oluşabilir. Bu gibi durumlarda kemiği dışarıdan kapalı manevralarla yerine oturtmak mümkün olmayabilir ve açık cerrahi onarım (açık redüksiyon ve internal fiksasyon) tercih edilir.

Açık ameliyatta parmak ucunun sırt kısmında, tırnak üretim merkezine zarar vermeyecek şekilde özel açılı (“H”, “Y” veya kavisli) mikro kesiler yapılarak kırık hattına ulaşılır. Eklem arasına giren pıhtı ve bağ dokuları temizlendikten sonra kemik parçası doğrudan gözle görülerek anatomik yerine yerleştirilir. Tespit aşamasında ince cerrahi teller, gergi bandı telleri veya son yıllarda el cerrahisinde öne çıkan “mikro kanca plaklar” (hook plate) kullanılır. Sadece birkaç milimetre büyüklüğünde olan bu özel plaklar, kopan kemik parçasını tırnak yatağını delmeden üstten kanca gibi kavrayarak ana kemiğe sabitler. Bu sayede güçlü bir tutunma elde edilir ve uygun hastalarda eklem hareketlerine daha erken dönemde başlanmasına olanak tanınır.

Tendon kopmalarında kemik çapası ile mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı nasıl yapılır?

Kemikte herhangi bir kırık olmadan tendonun doğrudan kemik yüzeyinden sıyrıldığı durumlarda, açık tendon kesilerinde veya atel tedavisinden sonuç alınamayan saf tendon yaralanmalarında kopan kirişin yeniden kemiğe tutturulması gerekir. Parmak ucundaki kemiğin tendona ayrılan alanı çok dar olduğu için standart dikiş ipleriyle kemiğe doğrudan dikiş atmak teknik olarak mümkün değildir.

Geçmiş yıllarda bu işlem için tendondan geçirilen iplerin kemik içinden açılan ince tünellerden geçirilip parmağın etli alt kısmında (pulpa) bir düğme üzerine bağlandığı “pull-out” yöntemi sıkça kullanılırdı. Ancak parmak ucundaki hassas deriye sürekli baskı yapan bu harici düğme; ciltte ezilme, dolaşım bozukluğu ve tırnak eğrilikleri gibi sorunlara yol açabiliyordu. Günümüzde plastik ve rekonstrüktif cerrahi pratiğinde bunun yerine “mikro kemik çapaları” (micro-bone anchor) tercih edilmektedir. Kemiğin içine yerleştirilen pirinç tanesinden bile küçük bu titanyum çapaların arkasında özel cerrahi ipler bulunur. Tendon bu iplerle doğrudan kemik yüzeyindeki orijinal yerine dikilir. Böylece dışarıda düğme kalmaz, parmak ucu derisi korunur ve hasta açısından çok daha konforlu bir iyileşme süreci sağlanır.

İletişime Geçin!

Tedaviler hakkında bilgi almak ve randevu oluşturmak için bizimle iletişime geçin!


    Geç kalınmış vakalarda tenodermodez ve kurtarıcı mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı nasıl gerçekleştirilir?

    Yaralanmanın üzerinden 4 ila 8 haftadan fazla zaman geçmiş olan vakalar “kronik çekiç parmak” olarak değerlendirilir. Tedavi edilmeyen bu süreçte kopan tendon uçları arasındaki boşluk gevşek bir iyileşme dokusuyla (skar) dolar. Tendonun boyu normalden birkaç milimetre bile uzasa, parmak ucunu yukarı çekme gücünü kaybeder. Kronikleşmiş ancak eklem kıkırdağı henüz sağlam olan ve parmak ucu pasif olarak düzeltilebilen hastalarda “Tenodermodez” adı verilen etkili bir rekonstrüktif yöntem uygulanır.

    Tenodermodez işleminde, uç eklemin sırt kısmından bollaşmış olan deri ve hemen altındaki uzamış tendon skarı küçük bir mekik (elips) şeklinde çıkarılır. Ardından kalan sağlam deri ve tendon uçları birbirinden ayrılmadan, tek bir sağlam katman halinde güçlü dikişlerle dikilir ve eklem 6 hafta süreyle ince bir telle sabitlenir. Deri ve tendonun birlikte iyileşmesiyle oluşan bu biyolojik doku köprüsü, tendonun tekrar gevşemesini önleyerek parmak ucunun dik durmasına yardımcı olur.

    Eğer kronik çekiç parmak zemininde orta eklemde esnek kuğu boynu deformitesi gelişmişse “Fowler santral slip tenotomisi” uygulanarak orta ekleme binen aşırı yük serbestleştirilir ve çekme gücü yeniden parmak ucuna yönlendirilir. Ancak eklem kıkırdaklarının ileri derecede aşındığı, kireçlenmenin geliştiği ve ağrılı vakalarda “DİF eklem artrodezi” (eklem dondurma) adı verilen kurtarıcı ameliyata başvurulur. Bu işlemde aşınmış kıkırdak yüzeyler temizlenerek uçtaki iki kemik, elin kavrama işlevine en uygun olan çok hafif bükülü (0-5 derece) pozisyonda birbirine kaynatılır. Uç eklem bükülme özelliğini yitirse de orta eklem normal hareket ettiği için kişi ağrısız ve güçlü bir kavrama yeteneğine kavuşur.

    Kronik ve ileri evre vakalarda başvurulan başlıca cerrahi yöntemler şunlardır:

    • Tenodermodez ile birleşik doku onarımı
    • Kısalmış tendonun mikro çapa ile ilerletilmesi
    • Fowler santral slip gevşetme işlemi
    • Spiral oblik retinaküler bağ rekonstrüksiyonu
    • Kronik kireçlenmede uç eklem artrodezi (dondurma)

    Mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı sonrasında iyileşme süreci ve fizik tedavi nasıldır?

    Ameliyatın başarısı kadar, operasyon sonrasında yürütülen takip ve rehabilitasyon süreci de elde edilecek fonksiyonel sonucu doğrudan etkiler. Kapalı veya açık cerrahi yöntemlerin çoğunda, onarılan kemiğin ya da tendonun güvenle iyileşebilmesi için uç eklemi sabitleyen ince K-telleri ortalama 4 ila 6 hafta boyunca parmakta tutulur. Bu iyileşme döneminde en önemli kurallardan biri, parmağın uç eklemi hareketsiz tutulurken bir gerideki orta eklemin (PİF) serbest bırakılmasıdır. Orta eklemin gün içinde bükülüp açılması, parmak içindeki yapıların kireçlenmesini ve sertleşmesini önler.

    Altıncı haftanın sonunda çekilen kontrol röntgeninde kemik kaynaması görüldüğünde, tespit telleri poliklinik ortamında kısa bir işlemle çıkarılır. Tellerin alınmasının ardından el fizyoterapisi kademeli olarak başlatılır. İlk hafta boyunca dokuları zorlamayan nazik pasif egzersizler yapılırken, ikinci haftadan itibaren hastanın kendi kas gücüyle yaptığı aktif bükme egzersizlerine geçilir. Onarılan tendonun yeniden esnemesini engellemek amacıyla teller çıktıktan sonra da yaklaşık 2 ila 4 hafta boyunca geceleri koruyucu atel kullanılması önerilir. Sekizinci haftadan sonra kademeli güçlendirme egzersizleriyle parmak normal günlük temposuna adapte edilir. El cerrahisinde kullanılan Crawford değerlendirme ölçütlerine göre, iyileşme sonrasında ağrının olmaması ve parmak ucunun normale yakın açılarla hareket edebilmesi oldukça başarılı bir klinik sonuç olarak kabul edilir.

    Mallet finger (çekiç parmak) ameliyatı sonrasında olası riskler ve dikkat edilmesi gerekenler nelerdir?

    Her cerrahi işlemde olduğu gibi çekiç parmak onarımlarında da dikkatle yönetilmesi gereken bazı iyileşme süreçleri ve olası riskler mevcuttur. Kapalı yöntemlerde kullanılan ince tellerin ucu bazen cildin hemen dışında bırakılır; bu durumda tel diplerinde kızarıklık veya yüzeysel enfeksiyon gelişmemesi için pansumanların temiz ve kuru tutulması gerekir. Açık ameliyatlarda ise tırnak köküne yakın çalışıldığı için tırnakta geçici dalgalanmalar veya uzama düzensizlikleri görülebilir; mikrocerrahi prensiplere uyulması bu ihtimali önemli ölçüde azaltır.

    Bilinmesi gereken önemli bir diğer nokta, hem atel tedavisi hem de cerrahi onarım sonrasında parmak ucunda 5 ila 10 derecelik çok hafif bir eğriliğin (ekstansiyon açığı) kalabilmesidir. İyileşen dokuların biyolojik doğası gereği sıkça karşılaşılan bu milimetrik açı farkı, elin kavrama gücünü veya günlük işlevlerini olumsuz etkilemez ve tıbbi açıdan başarılı bir iyileşme sınırları içinde değerlendirilir.

    Ameliyat sonrası süreçte iyileşmeyi desteklemek için dikkat edilmesi gereken noktalar şunlardır:

    • Pansumanların kuru ve temiz tutulması
    • Ameliyat sonrası ilk günlerde elin kalp seviyesinde tutulması
    • Orta eklemin gün içinde düzenli hareket ettirilmesi
    • Doktor onayı olmadan tellere ve atele müdahale edilmemesi
    • Teller çıktıktan sonra gece atelinin düzenli takılması
    • Fizik tedavi egzersizlerinin aşamalı olarak uygulanması
    • İlk iki ay parmak ucunu zorlayacak ağır darbelerden kaçınılması

    Sıkça sorulan sorular

    Mallet finger, parmak uç eklemini düzleştiren tendonun kopması veya kemikten küçük bir parçayla ayrılması sonucu oluşur. Parmak ucu aşağı doğru düşer ve aktif olarak düzleştirilemez. Genellikle parmak ucuna gelen ani bir darbeyle gelişir.
    Çekiç parmak yaralanmasında parmak ucunu düzleştirememe, şişlik, ağrı ve hassasiyet görülebilir. Bazı hastalarda tendonun yapıştığı kemikten parça kopar. Röntgen, kemik kırığını ve eklem hizalanmasını değerlendirmek için kullanılabilir.
    Birçok kapalı mallet finger yaralanması, parmak uç eklemini düz tutan atelle tedavi edilebilir. Atelin belirlenen süre boyunca kesintisiz kullanılması önemlidir. Parmak ucunun tedavi sırasında bükülmesi iyileşme sürecini olumsuz etkileyebilir.
    Mallet finger tedavisinde parmak uç eklemi genellikle altı ila sekiz hafta boyunca kesintisiz düz pozisyonda tutulur. Ardından gece ateli gerekebilir. Süre tendon veya kemik yaralanmasının özelliklerine ve iyileşme durumuna göre belirlenir.
    Mallet finger ameliyatı açık yaralanmalarda, eklemde belirgin hizalanma bozukluğu veya avuç içine doğru kayma bulunan kırıklarda değerlendirilebilir. Bazı büyük kemik parçalı yaralanmalarda da cerrahi gerekebilir. Her çekiç parmak ameliyat edilmez.
    Mallet finger ameliyatında kemik parçasının veya eklemin uygun konumda tutulması için Kirschner teli kullanılabilir. Bazı hastalarda tendon onarımı gerekebilir. Cerrahi teknik kırığın büyüklüğüne, eklem hizalanmasına ve yaralanmanın süresine bağlıdır.
    Mallet finger ameliyatında kullanılan geçici tellerin çıkarılma zamanı kemik ve tendon iyileşmesine göre belirlenir. Teller genellikle birkaç hafta tutulur. Çıkarma süresi ve sonrasındaki hareket programı cerrahın kontrol muayenesinde planlanır.
    Mallet finger ameliyatı sonrasında enfeksiyon, tel giriş yerinde tahriş, eklem sertliği ve hareket kısıtlılığı gelişebilir. Parmak ucunda hafif düşüklük devam edebilir. Komplikasyon riski yaralanmanın türüne ve uygulanan tedaviye bağlıdır.
    Çekiç parmak ameliyatı sonrasında tendon veya kemik iyileşmesi için belirli süre hareketsizleştirme gerekebilir. Ardından kontrollü hareket egzersizleri başlanabilir. Tam hareket açıklığının kazanılması haftalar veya aylar sürebilir.
    Tedavi edilmeyen mallet finger yaralanmasında parmak ucundaki düşüklük kalıcı hale gelebilir. Bazı hastalarda zamanla orta eklemde geriye aşırı açılma gelişebilir. Erken tanı ve uygun atel kullanımı kalıcı şekil bozukluğu riskini azaltabilir.

    Son Yazılar

    Türkiye’de El ve Mikrocerrahi Doktorları ve Hastaneleri Neden Tercih Ediliyor?

    Ankara Plastik Rekonstrüktif Ve Estetik Cerrahi | Prof. Dr. Serdar Nasır » Genel » Türkiye’de [...]

    Devamını Oku ➜
    Estetik ve Plastik Cerrahi Ameliyatları Öncesi ve Sonrası Doktor Önerileri

    Ankara Plastik Rekonstrüktif Ve Estetik Cerrahi | Prof. Dr. Serdar Nasır » Genel » Estetik [...]

    Devamını Oku ➜
    Yüz germe Ameliyatı Fiyatları

    Ankara Plastik Rekonstrüktif Ve Estetik Cerrahi | Prof. Dr. Serdar Nasır » Estetik Cerrahi Fiyatları [...]

    Devamını Oku ➜
    Karın Germe Ameliyatı Olanların Yorumları ve Deneyimleri

    Ankara Plastik Rekonstrüktif Ve Estetik Cerrahi | Prof. Dr. Serdar Nasır » Hasta Yorumları & [...]

    Devamını Oku ➜
    Göz Altı Işık Dolgusu ve Göz Altı Mezoterapisi Arasındaki Farklar Nelerdir?

    Ankara Plastik Rekonstrüktif Ve Estetik Cerrahi | Prof. Dr. Serdar Nasır » Yüz Estetiği » [...]

    Devamını Oku ➜
    Burun Estetiğinde Açık Teknik mi Kapalı Teknik mi? Farkları Nelerdir?

    Ankara Plastik Rekonstrüktif Ve Estetik Cerrahi | Prof. Dr. Serdar Nasır » Yüz Estetiği » [...]

    Devamını Oku ➜